NGƯỜI VIỄN ĐÔNG

Nơi chia sẻ và lưu giữ các bài viết của Nam Nguyen

THẦY TÔN THÂN VÀ HỌC TRÒ

Hôm nay mấy đứa lớp H học trò của thầy Thân hẹn nhau qua chúc thầy cô sớm, để tránh 20/11 chắc là nhà thầy sẽ rất nhiều người đi thăm. Thế nào tôi lại đến sớm hơn cả hội một lúc, nên được hỏi vài câu chuyện riêng với thầy. Thầy Thân bảo với tôi là dạo này thầy cũng đọc FB của tôi, thầy thích mấy bài tôi viết về nhạc Nga, hóa ra thầy cũng mê dòng nhạc này. Tôi hiểu ngay thầy phê bình tế nhị đấy, nhạc Nga hay sẵn rồi thì viết thế nào chả được, chứ các đề tài khác tôi có viết lách còn chưa “tới” đâu...Vừa lúc cả lũ bạn đến thầy gọi cô Trang ra tiếp chuyện lũ học trò chúng tôi, thày cô vui chuyện kể rằng học trò thầy bây giờ nhiều người trở thành cây bút chuyên nghiệp rồi chứ không chỉ loang quanh ở “Phây” như tôi nữa. Có lẽ xuất phát điểm là thầy giáo văn của thầy cũng giúp cho các trò trong việc đó?

Nhân tiện chúng tôi hỏi thầy về một việc mà 40 năm nay cứ thấy “ngại ngùng” nên chưa hỏi- ngày trước cứ nghe chuyện thầy vất vả khổ sở với cái họ, còn tên đệm đâu có được nói đến nên chúng tôi nào có dám hỏi bao giờ, ngay nói chuyện với nhau chúng tôi cũng tránh nói họ tên thầy ra, mà chỉ “thầy Thân” thôi. Là: “Thầy ơi, thế đang giáo viên văn rồi toán “quèn” ở trường làng tận Đông Anh, ai là người phát hiện ra thầy rồi đưa thầy về dạy lớp chuyên của thành phố thế?” Không ngờ thầy cô chẳng e dè gì, mà kể ngay, đại ý như sau:

-Ơ thế các em không biết câu chuyện này à? Ngày trước thầy cũng khá vất vả với chuyện lý lịch, chả được thi đại học, học cao đẳng sư phạm văn xong người ta điều về trường cấp II Tân Tiến ở vùng xa nhất của huyện Đông Anh, nơi thầy sẽ giảng dạy trong vòng mấy năm đấy, nửa năm đầu dạy văn, sau đó thầy xung phong sang dạy toán vì thực ra mình học phổ thông căn bản vững vàng lắm, tuy không học sư phạm toán nhưng sang dạy được ngay, hồi đó thầy còn rất trẻ, đã hơn 50 năm rồi đấy. Thế rồi đến năm 64-65 có đoàn của Sở Giáo dục về dự giờ của thầy, có một anh chỉ nhớ tên là Đức Dân thấy thầy giảng dạy có phương phát rõ ràng và cũng hay nên tuy chẳng nói gì với thầy nhưng lại đề nghị với trưởng đoàn lưu ý trường hợp này- hóa ra thầy Dân dạy chuyên toán cấp III rồi, nên mới có “con mắt tinh đời” mà để nhìn ra phẩm chất sư phạm trong người thầy giáo trẻ tên Thân. Sang năm học sau thành phố mở lớp chuyên toán cho cấp II tại Trưng Vương, thế là Sở cho gọi thầy về dạy chuyên toán từ đó, chứ không có khi thầy mãi vẫn là một anh “giáo làng” thôi...

Chưa bao giờ thầy gặp lại bác Dân đó, chỉ nghe loáng thoánh là anh trước có dạy chuyên toán cấp III Xuân Đỉnh, sau về Sở rồi đi làm nghiên cứu sinh ở Ba Lan về toán logic. Nhưng khi nghiên cứ về ngôn ngữ toán, bác này lại thấy hợp với ngữ văn hơn nên chuyển hẳn sang ngành đó, về nước rồi vào Sài Gòn. Anh Đức Dân trở thành chuyên gia đầu ngành của ta về ngôn ngữ. Có thể nói là hai người đi “ngược dòng” với nhau: thầy Thân thì từ giáo viên văn chuyển sang dạy toán rồi thành tiến sỹ toán, còn thầy Dân thì từ giáo viên toán lại chuyển ngành rồi trở thành giáo sư-tiến sỹ ngành ngôn ngữ học!

Câu chuyện chưa dừng lại ở đây, mấy năm trước các anh chị khóa “K” đầu tiên của thầy khi nghe lại câu chuyện này mới bàn nhau quyết tìm bằng được “ân nhân” của thầy Thân- tích cực nhất là anh Toàn, từ ngoài bắc vào HCM mò mẫm tìm ra được bác Dân, cũng may là bác ấy còn nhớ khá rõ câu chuyện trên: 
http://tuoitre.vn/…/nhung-niem-vui-tu-thoi-day…/1219336.html 
(Tìm hiểu thêm về thầy giáo Nguyễn Đức Dân tại đây:
http://hcmussh.edu.vn/… )

Vừa mấy ngày trước thôi bác Nguyễn Đức Dân ra Hà Nội họp hội khóa trường Xuân Đỉnh, thầy Thân được báo trước và lần đầu đã đến gặp được vị “ân nhân” của mình để hàn huyên sau hơn 50 năm chưa từng hội ngộ lại, nay bác Dân đã xấp xỉ 80!

Thầy lại nhẩn nha kể một câu chuỵện khác, lại vẫn thầy với lũ học trò khóa đầu tiên của thầy tại Trưng Vương này- lần này là họ lôi thày cô đi leo núi Tam Đảo:
-...lúc đầu có định leo đâu, chỉ nghĩ đi vào chùa, cuối cùng hăng quá cả hai vợ chồng cùng leo với học trò. Đúng là “xuống núi” mới là lúc thực sự khó khăn, lại thêm mưa gió nữa chứ, đúng là vừa bò vừa lết xuống dần. Thầy cô lúc đó mới cảm nhận được trực quan thế nào là “đã qua sườn dốc bên kia của cuộc đời”. Cô Trang nhiều lúc cứ nghĩ đến điềm xấu- có lẽ ám ảnh do cả tháng trời phải chăm sóc người ốm nặng. Cứ khấn tên học trò Đ.H.Tr. đã mất: “Tr. ơi khôn thiêng phù hộ cho thầy cô, cho các bạn!” thế rồi mọi sự cũng qua trôi chảy!

Vâng, kính thưa thày cô, dù có là đang “xuống núi” thì thày cô vẫn đang cho chúng em học tiếp đấy ạ. Kính chúc thày cô luôn mạnh khỏe và tiếp tục là chỗ dựa tinh thần của rất nhiều đứa học sinh của thầy vẫn còn đang mải miết “lên lên xuống xuống” trong cuộc đời này...

Ảnh: 
-thầy Tôn Thân và thầy Đức Dân gặp lại sau 52 năm
-thầy Thân- cô Trang 
-thầy cô và học sinh 19/11/2016


Ý kiến không được cho phép